Chương 3.6: Bệnh béo phì ở phụ nữ mang thai và sau khi sinh

0
586
bệnh béo phì ở phụ nữ mang thai và sau khi sinh

Khi đời sống được cải thiện, lúc mang thai và nuôi con bú người phụ nữ được chăm sóc nhiều hơn, dẫn đến hậu quả không mong muốn: béo phì.

Để giảm cân, nhiều người tìm đến thuốc giảm béo, phẫu thuật cắt bỏ mỡ bụng hoặc đến các salon thẩm mỹ đánh tan mỡ bằng biện pháp quấn nóng, xoa bóp… với hi vọng số đo 3 vòng giảm đi. Gần đây Bệnh viện Việt Đức đã tiến hành một phương pháp điều trị béo phì mới là nội soi đặt đai dạ dày. Thêm một cơ hôi cho những người mắc bệnh béo phì nhưng vẫn còn đó nhiều vấn đề cho ăn bệnh này.

Nguyên nhân gây béo phì ở phụ nữ

Ăn uống quá mức và ít luyện tập làm phụ nữ mang thai và sau sinh ngày một béo phì.

Hiện nay rất nhiều  phụ nữ trong quá trình mang thai và cho con bú mắc phải chứng tăng cân quá mức, gây nhiều hậu quả không tốt cho sức khỏe. Với thể trạng của phụ nữ Việt Nam hiện nay hầu hết dưới 1m60cm, cân nặng cần thiết trong quá trình mang thai tăng trong vòng từ 10-15 kg là đảm bảo.

Tuy nhiên một hiện thực cho thấy là khi đời sống kinh tế được cải thiện, người ta quan tâm nhiều hơn đến vấn đề về dinh dưỡng và các bà bầu đã ăn uống vô tội vạ, như kiểu “ăn lấy được”. Hậu quả là trọng lượng cơ thể không tương xứng với chiều cao, thai quá to khiến họ không thể sinh theo đường tự nhiên mà phải phẫu thuật lấy thai vì thế nguy cơ tai biến sản khoa cũng nhiều hơn. Những người tăng cân quá mức nếu khi chuyển dạ không được đến bệnh viện kịp thời có thể gặp những tai biến nguy hiểm cho cả mẹ và con. Những trẻ sinh ra trên 4kg sẽ dẫn đến nhiều nguy cơ người mẹ có thể mắc phải đái tháo đường, trẻ lớn lên cũng dễ mắc chứng béo phì và hội chứng rối loạn chuyển hóa (đái tháo đường, đái tháo nhạt…) Hoặc bệnh tim mạch.

Điều kiện ăn uống không hợp lý cộng với thói quen lười vận động khiến các sản phụ vẫn tiếp tục tăng cân sau sinh. Những phụ nữ thời con gái cân nặng khoảng 45 – 50kg thì sau khi sinh con có cân nặng 70 – 80kg không phải là hiếm, thậm chí còn nặng hơn thế.

Béo phì làm tăng nguy cơ mắc bệnh mạn tính và giảm khả năng tình duc.

Béo phì không chỉ ảnh hưởng đến thẩm mỹ mà còn gây ra nhiều bất tiện trong sinh hoạt, ngy hiểm hơn là gây ra nhiều chứng bệnh, làm giảm tuổi thọ và mất nhiều chi phí điều trị.

Theo thống kê, người béo phì có tỷ lệ mắc bệnh tim và tắc nghẽn máu não gấp 2 lần người có cân nặng bình thường, những căn bệnh như nhồi máu cơ tim, tăng huyết áp… đều rất phổ biến. Như vậy tuổi thọ của những đối tượng này giảm 4 – 8 năm so với người bình thường, chưa kể đến những trường hợp đột tử. Người béo phì còn giảm khả năng lao động và nhất là sức bền trong vận động. Chức năng hô hấp, sinh sản cũng bị hạn chế, hay mắc phải các bệnh gan mật nhất là sỏi mật, gan nhiễm mỡ, gút… và điều đặc biệt phổ biến là dễ mắc các bệnh nội tiết, trong đó đái tháo đường là biến chứng hay gặp nhất.

Riêng đối với phụ nữ khi bị béo phì rất dễ mắc các bệnh viêm nhiễm đường sinh dục, tiết niệu, kinh nguyệt bị rối loạn làm giảm khả năng sinh sản và hoạt động tình dục. Tình trạng viêm nhiễm nếu không được điều trị tốt dễ dẫn đến viêm dính tử cung, vòi trứng, thậm chí ung thư tử cung, viêm bàng quang, đường tiết niệu, thận.

Các biện pháp phòng ngừa béo phì cho phụ nữ

Cho dù khi mang thai người phụ nữ không chỉ ăn cho mình mà còn phải nuôi thai nhi, thức ăn bảo đảm cân đối chất đạm, đường, xơ… nhưng không nên ăn quá nhiều bánh, kẹo, nhất là đồ ăn sẵn. Không để cho cơ thể quá đói nhưng không nên trong tình trạng ăn no quá mức. Để kiểm soát tốt cân nặng, nên đi khám thai thường xuyên và kiểm tra cân nặng của mẹ và em bé, các bác sĩ sẽ cho lời khuyên điều tiết ăn uống hợp lý.

Điều cần chú ý là các bà mẹ trong thời kỳ cho con bú không nên nhịn ăn hai dùng thuốc giảm béo. Người ta cũng nhận thấy rằng những phụ nữ sinh con sau 25 thì nguy cơ béo sẽ ngày càng tăng lên.

Cần duy trì vận động hằng ngày: Nhiều người đặt ra câu hỏi là khi có thai nên luyện tập thế nào cho tốt, có cần thiết phải tập luyên ngay từ khi mới bắt đầu có thai hay không? Tập luyện cần được duy trì ngay cả trướcvà sau sinh, tuy nhiên, tuy nhiên đối với những người có tiền sử sảy thai thì 3 tháng đầu cần hạn chế vận động, còn người khỏe mạnh thì vẫn tiến nhành những biện pháp như đi bộ hay tập yoga.

Nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng, tập luyện thời kỳ mang thai không chỉ giúp cơ thể dẻo dai hơn khi đẻ mà còn làm cho quá trình trao đổi chất giữa mẹ và con được tốt hơn, tăng sức đề kháng của cơ thể mẹ, giảm được nhiễm đọc thai nghén, có thể duy trì nguồn sữa dài hơn và chất lượng hơn.

Cần đi khám nếu sau sinh vẫn tiếp tục béo phì: Đây là điều các sản phụ thường chủ quan, nhất là khi kinh nguyệt thất thường, có biểu hiện viêm ngứa cơ quan sinh dục. Quan trọng hơn những người này cần kiểm tra đường huyết, mỡ máu để điều trị sớm các bệnh mạn tính khác.

Xem tiếp chương